ძველი ოცნებები

Childhood dreams by Rebecca Cobb

ამას წინათ ბავშვის შვიდ ფერიან სათამაშოს ვალაგებდი და უნებურად სწორი მიმდევრობით გადავაწყე ფერები. ამაზე მივხვდი, რომ პატარაობის ძალიან დიდი ოცნება ამხდენია და ვერ შევამჩნიე 🙂

დაახლოებით მესამედან მეშვიდე კლასამდე ძალიან მინდოდა ჩემი ჟურნალი გამომეშვა 😀 ჩემი და და ბავშვობის მეგობარიც მუშაობდნენ, დეტალები არ მახსოვს სიმართლე გითხრათ, ბუნდოვნად მახსოვს რას ვაკეთებდი: მუდმივად ვთარგმნიდი და ვწერდი სტატიებს, ვაგროვებდი და ვცვლიდი სხვადახვა თავსატეხებს, ვგეგმავდი ათასნაირ რუბრიკებს, განსაკუთრებით არდადეგებზე მქონდა ბევრი დრო. კროსვორდები ძალიან მიყვარდა და მამას ხშირად მოჰქონდა გაზეთები. მეც დიდ რვეულებში ვაგროვებდი კითხვებს სკოლიდან, წიგნებიდან.. მერე კროსვორდის ფორმებს ვიგონებდი და ვაწყობდი. ალბათ ის სავსე რვეულები სხვენშია სადმე.

ყოველ წელს ფოტოშოპის უნარებთან ერთად პირველი გვერდის დიზაინიც იხვეწებოდა.
ვითვლიდი ბეჭდვის ხარჯებს იმდროინდელი სტამბების მიხედვით, ფერად და შავთეთრ ფურცლებს, ტირაჟებს. ვუცვლიდი განლაგებებს ოპტიმიზაციისთვის. ძალიან მინდოდა მოკლედ 😀

ერთხელ, მეხუთე კლასში, აღმოჩნდა რომ იგივე სახელით გამოვიდა საბავშვო ჟურნალი და ძალიან მეწყინა. ის კლასელიც კი ავითვალწუნე, რომლის სტატიაც დაბეჭდეს შიგნით. წლების შრომა წყალში მეყრებოდა! :)) შემომთავაზა, სხვა მწერლებსაც ეძებენ და ხომ არ ცდიდიო. რა იცოდა რა ცეცხლი მიტრიალებდა გულში – ტკივილი და კონკურენციის ენთუზიაზმი ერთად.

ერთ დღეს მამამ სახლში მოგვიტანა ერთი ეგზემპლარი და დავიწყეთ ბავშვებმა დეტალური შესწავლა. ვეძებდი შეცდომებს, ვაკრიტიკებდი ტექსტებს ჩემ ჭკუაში, ვუწუნებდი არჩეულ თემებს. ისე, პრიალა ფურცლები კი ძალიან მომწონდა. მეც მინდოდა ისეთი ფურცლები. ბოლოს დავნებდით და სახელი გადავარქვით. ის ვერ გამოვუშვით ცხადია, მაგრამ ახლა ხომ მაქვს ჩემი ჟურნალი?! 😀 დიდებისთვის.

ა ჰო, ჟურნალს “ცისარტყელა” ერქვა.

 

 

 
* * *
მართლაც აღმოჩნდა სხვენში ძველი არქივები. კროსვორდების ფართო არჩევანი გვქონია 😀 “თევზვორდი”…

კულინარიული: წითელი ბულგარულის “კეტჩუპი”

გურმანებისთვის ეს რეცეპტი ალბათ ჩვეულებრივი ამბავია, მაგრამ ჩემთვის ფრიად საინტერესო აღმოჩენა იყო.

ყველაფერი კი აქედან დაიწყო:
პომიდორი არის იმ მრავალ უგემრიელესობიდან ერთ-ერთი, რაზეც ალერგია მაქვს. არადა რამდენ რამეშია პომიდორი! საწებლები, სხვადასხვა კეტჩუპები, ბურგერები, უამრავი სალათა, ჩაშუშულები, ათასნაირი სენდვიჩები და პიცები… მართალია ზოგჯერ ვერ ვითმენ, მაგრამ მერე ან სინდისი მქენჯნის, ან ალერგია 😀 not fair, man! not fair 🙁

ჰოდა 29 წლის თავზე პირველად მომივიდა აზრად დამეგუგლა პომიდორთან მიმსგავსებული სოუსები, თურმე ჩაშუშული წითელი ბულგარული საკმაოდ ჰგავს – ტექსტურით, ფერით, ცოტა გემოთიც. ნამდვილ კეტჩუპშიც კი რაღაც წილი ბულგარულს უჭირავს. გიზიარებთ რეცეპტს რაც შევაკოწიწე. ზუსტი მეცნიერების ადამიანს მაგრად არ მიყვარდა ხოლმე ჩანაწერი “შეაზავეთ გემოვნებით”, მაგრამ იდეალური კომბინაცია შეიძლება ჯერ კიდევ არ მაქვს. ასეც გემრიელი ჩანს:

პატარა ქილის პორცია:

4 დიდი წითელი ბულგარული წიწაკა,
საშუალო თავი ხახვი
2 კბილი ნიორი
2 სუფრის კოვზი ვაშლის ძმარი
1 სუფრის კოვზი შაქარი
მწიკვი დარიჩინი და მიხაკი (რამდენიც ფოტოზე დავყარე)

ძმარი და სუნელები აუცილებელია. სხვა დანარჩენიც პრინციპში 🙂

წიწაკა მოვხარშოთ ან შევწვათ რომ კანი მარტივად გაძვრეს და თან კარგად დარბილებული იყოს ბლენდერისთვის. მე მთლიანებს ვხარშავ 30-40 წუთი მაინც, სანამ მარტივად არ აძვრება კანი. კურკებსაც გამოვაცლი და დავჭრი საშუალოდ. ცალკე ჩავშუშოთ დაჭრილი ხახვი და დაჭყლეტილი ნიორი რაიმე სითხეში, რომ ძირს არ დაეკრას. მე წყალს ვასხამ. ბოლოს შევაზავოთ, შევურიოთ და ცოტა ხანს ვხარშოთ. გავაციოთ და ბლენდერით გავთქვიფოთ.


პიცა ჯერ არ მიცდია, მაგრამ ანანასი თუ გიყვართ ჩემსავით, ასეთ ბრუსკეტებს შემოგთავაზებთ:

  • პურის ნაჭრების ძირზე კარაქი
  • ზედა მხრიდან ყველის თხელი ნაჭერი
  • შემდეგ ცოტა მაიონეზი და კეტჩუპი
  • უხვად ორეგანო და ბოლოს ანანასის ნაჭრები

თუ გეგულებათ პომიდვრის ალტერნატიული სოუსები, სიამოვნებით გავსინჯავდი 😀

ახალი სიცოცხლის ამბები


რომ მკითხოთ, ყველაზე რთული რა გამიკეთებია ცხოვრებაში, გიპასუხებთ რომ ბავშვი :)) ახლა ექვსი თვის ხდება და ცოტა ხანი კომპიუტერთან გამოვიპარე. ჩემს ბლოგსაც ხომ უნდა შეეტყოს ახალი ამბავი 😀

გადავიარეთ აუარება უცნაური გამოცდილება, გამოწვევა, მტკივნეული არჩევანი; მოვისმინეთ ბევრი მითი, ჭორი და კარგი წამალიც. ყველა დედას და ბავშვს სხვადასხვანაირად აქვს ეს ისტორიები გადატანილი, მით უმეტეს სხვადასხვა ქვეყანაში და ქალაქში.

ბავშვებისგან ყოველთვის შორს ვიდექი, არადა თურმე საკუთარზე ტკბილი არაფერია ამქვეყნად. მშობლების ამაგი კი უზომოდ დაუფასებელია 😀 და ოჯახის წევრებს თანადგომა აუწერლად მნიშვნელოვანი. განსაკუთრებით მიყვარდა მამიკო როცა აჭმევდა, უცვლიდა და აცმევდა ხოლმე უნაკლოდ :))

აქ პრობლემებზე ბუზღუნი არ მაქვს გეგმაში, მაგრამ ძალიან მინდოდა იგივე შარში მყოფი გოგოებისთვის მეთქვა რამდენიმე რამ, თუნდაც სუბიექტურად 🙂

  • პირველ რიგში, ნუ დაუჯერებთ ყველას და ყველაფერს. თითქმის არაფერი დაიჯეროთ გადაუმოწმებლად. ექიმებს არ უყვართ ინტერნეტში ამოკითხული და შეიძლება იქაც საშიშია ბევრი რამ, თუმცა ჩემთვის ექიმებსაც არანაკლებ საშიში რაღაცები აქვთ ნათქვამი. კარგებს შრომას არ დავუკარგავ, თუმცა დანარჩენზე – ყველა პრობლემა უცოდინრობის, უყურადღებობის ან არაპროფესიონალიზმის გამო გამიჩნდა.
     
  • ექიმის გარდა წიგნები და ინტერნეტ რესურსებიც ძალიან დაგეხმარებათ, რომ რაც შეიძლება ცოტა რამ დაიზიანოთ (დასაზიანებელი ნამდვილად ბევრია :D). თუნდაც ის რად ღირს, რომ შეგვიძლია ხელის ერთ გაწვდენაზე თანამედროვე მეანობის დედად წოდებულ აინა მეი გასკინის სემინარებსაც კი მოვუსმინოთ შიშის და ტკივილის დაძლევაზე. ერთადერთი ბებიაქალია – და საერთოდ ერთადერთი ქალი – რომლის სახელობის ტექნიკაც არსებობს მეანობაში.
     
  • ძალიან შემაცდინა პოპულარულმა გამონათქვამმა, რომ “ვერ გავძელი და ორი თვიდან სამსახურში გავედი”. ხშირ შემთხვევაში ბავშვთან უფრო ძნელი გასაძლებია, ვიდრე სამსახურის მონატრება. ცხადია, სამუშაოს გააჩნია და ადამიანს, მაგრამ ორსულობის პერიოდშიც კი ეფექტური საქმიანობა ძალიან რთულია, ბოლოში ფაქტიურად შეუძლებელი. განსაკუთრებით მჯდომიარე პროფესიების შემთხვევაში, რადგან ჯდომა არ შეიძლება. მართალია, სხვა ქვეყნებთან შედარებით დეკრეტზე საწუწუნო არ გვაქვს, მაგრამ რამდენადაც შესაძლებელია, ჯობია რომ წინასწარ გაითავისუფლოთ მეტი დრო დაბადებიდან კიდევ 6 თვემდე მაინც.
     
  • ნუ დაუჯერებთ სტატიებს, თუ რა კარგია პირველი ბავშვი 35 წლის მერე, და ნურც კაპიტალისტებს. ყველაფერი რთულდება ასაკთან და სირთულეები ისედაც არ დაგვაკლდება. ევროპულ ქვეყნებს თუ მოვიყვანთ არგუმენტად, შევიხედოთ მათ ფორუმებზეც რა დღეში არიან რეალურად – გამონაკლისები კი ყველგანაა 🙂
    ისე, ადრეულ ასაკში რომ გაჩენილიყო, ჩემი კარიერა სავარაუდოდ განახევრდებოდა.

 
 

დედის რძის საოცრებები

ახლა რომ დავიწყო რძის სარგებელზე საუბარი, ათი სტატია არ მეყოფა, მაგრამ რამდენიმეს მაინც ვახსენებ, იმიტომ რომ მართლაც საოცარი რამეა :))

  • მისი შემცვლელი ბუნებაში არ არსებობს, რადგან მუდმივად იცვლება და ბავშვს ერგება. ჭამის დასაწისში სხვანაირია და ბოლოს სხვანაირი, პირველ დღეებში სხვაა, თვეების შემდეგ სხვა და გადაჩვევის დროს სხვა; ბავშვის ავადმყოფობისას სხვა და ჯანმრთელობისას სხვა;
    მაგალითად, ერთი დედის რძე შეამოწმეს, რომელიც ტყუპებს აჭმევდა და სხვადასხვა მხარეს სხვადასხვა შემადგენლობის რძე მოსდიოდა.
     
  • საკვები ღირებულების გარდა, რძეში ძალიან მნიშვნელოვანია ანტისხეულები, რომლებიც დაავადებებს ებრძვიან. მათი რაოდენობა იმატებს კიდეც, როცა ბავშვი გადაჩვევას იწყებს, რომ ბოლო შანსიც გამოიყენოს დედამ მის დასაცავად.
     
  • ხელოვნურთან შედარებით უფრო ადვილი მოსანელებელია, პირველ დღეებში ხსენი რომ მოდის, იმას საერთოდ არ სჭირდება მონელება და პირდაპირ იწოვს ბავშვის ორგანიზმი.
     
  • არ შეგეშინდებათ გაციების, რაც ძალიან გართულებადია ხოლმე რძის გარეშე. თვალის ინფექციას უწამლოდ მოარჩენთ რძით ერთ-ორ დღეში. ექიმის დანიშნულ სიცხის წამალს აწერია ‘სამი თვიდან’, არადა ბავშვის აცრა ხდება ერთ თვეზეც და ორ თვეზეც. რძე უებარი წამალია უამრავი რამისთვის.
     
  • დედისთვისაც ძალიან კარგია – მოსარჩენად, ფორმაში ჩასადგომად, დასასვენებლად. არ მოგიწევთ ღამე სამჯერ ადგომა საჭმლის გასაკეთებლად. არც ბოთლის რამდენჯერმე შეთბობა ცალი ხელით, სანამ ჭამას დაასრულებს. არც ერთი საათი ხელში ჭერა, რომ ბოთლის ჰაერი არ დარჩეს მუცელში. არც ტანჯვა და ექსპერიმენტები, თუ ფორმულა წყენს.
     
  • სულ არაფერთან შედარებით, ცოტა რძეც ბევრს ნიშნავს, განსაკუთრებით პირველ თვეებში.
     
  • რძისთვის მუშაობს ორი ჰორმონი: პროლაქტინის გამოყოფისას სისხლიდან გაკეთდება რძე, ხოლო ოქსიტოცინი გამოუშვებს რძეს, რასაც ინგლისურად let-down რეფლექსი ჰქვია. სხვათაშორის ეს რეფლექსი მოქმედებს მაშინაც როცა უბრალოდ ბავშვზე ფიქრობთ, ან უყურებთ ან მისი ტირილის ხმა გესმით – იმიტომ რომ ტვინი აკეთებს ამ ყველაფერს. Let-down-ს ხელს უშლის დაღლილობა, სიბრაზე, შიში, სტრესი, უარყოფითი ემოციები, ტკივილი, ა.შ.
    თუ დედა არ იკვებება ჯანსაღად, რძეში ნუტრიენტების შეტანისთვის ორგანიზმის ‘დახარჯვა’ და გამოფიტვა დაიწყება.
     
  • რძე იმატებს, როცა მოთხოვნა იმატებს (ბავშვი მეტს ჭამს, ან ხშირად ხდება ხელით გამოწველა). ანალოგიურად იკლებს, როცა აღარ არის საჭირო.

ამ თემაზე აუარება მასალა და ნაშრომია, სხვათაშორის ძალიან საინტერესო საკითხავი და ჟრუანტელის მომგვრელი – რომ რა მაგარია ადამიანის ორგანიზმი.

ცუდი ის არის, რომ ძალიან ბუნებრივი პროცესის მიუხედავად, ხშირად საშინელ პრობლემებს უკავშირდება. გაიკითხეთ თქვენს გარშემო და შეიძლება ვერც იპოვოთ ადამიანი, ვისაც მარტივად გამოუვიდა ეს ყველაფერი. შეიხედეთ თბილისის ფორუმზე, როგორი გამწარებული და ნატანჯია ხალხი. აქედან ბევრი რამე არასწორი ინფორმაციის დამსახურებაა და გოგოები იძულებული ხდებიან ხელოვნურზე გადავიდნენ. მათი გაკიცხვა არაფრით არ შეიძლება – ისედაც ეს უარესი გზაა, მათთვისაც საშინლად მტკივნეული, დამღლელი და სინდისის მქენჯნელი.
არადა თურმე სულ თითზე ჩამოსათვლელია პრობლემები, როდესაც დედას არ შეუძლია ბავშვის რძით კვება. სხვა შემთხვევებში თითქმის ყოველთვის არის ამის შესაძლებლობა თუნდაც ნაწილობრივ, გამოცდილი პროფესიონალი და ახლობლების მხარდაჭერა ძალიან ბევრს ცვლის. (unicef-ის მიხედვით საქართველოში მარტო 59% იყო რძეზე 2015-ში)

დაე, იყოს ხელოვნურზე, მაგრამ იყოს ეს ნამდვილი პრობლემის და არა ზარმაცი ექთნების ან ექიმების შეცდომების ბრალი. დღეს ისედაც მოუსწრებელ სამყაროში ვცხოვრობთ გოგოები, არ უნდა დავიჩაგროთ თავი! :))))

რამდენიმე პუნქტი მაინც უნდა დავწერო ამაზე, ვერ ვითმენ:

  • რაიმე სამედიცინო ჩვენების გარდა ნურავის განაჩენს დაიჯერებთ, რომ ბავშვი რძეს არ / აღარ მოწოვს. არ აქვს მნიშვნელობა მკერდის ფორმა-ზომას, რძის რაოდენობას. დაათვალიერეთ იუთუბზე როგორი ათასნაირი ისტორიაა. ზოგი საერთოდ თვეობით ხელით იწველის და ისე აჭმევს ბავშვს, სანამ ცოტა გაიზრდება და კიდევ ცდის. ზოგი საერთოდ გაშრობის პირას მყოფ ლაქტაციას აღადგენს. შეიძლება ჯერ კიდევ არის შანსი, დაჟინებული და სწორი მცდელობა ზოგჯერ შედეგიანია. უცხოეთში ცალკე პროფესიაც კი არის ამ ყველაფერთან გასამკლავებლად – ლაქტაციის კონსულტანტი. ჩვენთან კი ზოგჯერ შეიძლება მხოლოდ ახლობლების გამოცდილების იმედადღა დარჩე.
     
  • ‘სწორი’ იყო საკვანძო სიტყვა წინა პუნქტში. მე მგონი თბილისში სულ რამდენიმე მასაჟისტია (meta: დალი), ვინც სწორად იცის რძის გამოწველა. თანაც მარტივად და ტკივილის გარეშე. თუ სამსახურში გიწევთ გასვლა და გამოწველის პრობლემა გაქვთ, ან ვერ წოვს ბავშვი, აუცილებლად მოიყვანეთ მასაჟისტი მაშინვე. აუცილებლად. ზოგს ტკივილის ეშინია და თავს არიდებს, რადგან ზოგიერთი მათგანი კინაღან მეორე მშობიარობას გადაგატანინებთ, მაგრამ არ გაუჩერდეთ ეგეთ ადამიანს. არაფრით არ შეიძლება, რომ ეს მტკივნეული პროცესი იყოს.
     
  • ჯანდაცვის სამინისტროს გაიდლაინებშიც კი წერია, რომ სამშობიაროში არ უნდა იყოს საწოვარა და მატყუარა. თუ თავიდანვე არ მოდის რძე, ათასი საშუალებაა რომ საწოვარას გარეშე დაალევინონ ბავშვს საკვები. მაგრამ სად სცალიათ აბა ექთნებს მაგისთვის. ბოთლის წოვა ძალიან განსხვავდება დედის კვებისგან და მერე რომც გადავიდეს ბავშვი ბუნებრივზე, ძალიან რთულია ან შეუძლებელი გადაჩვევა, ამიტო ბოთლის მერე ხშირ შემთხვევაში კვება არის მტკივნეული, იწვევს ნახეთქებს და ა.შ. რაც სათქმელად მარტივია, მაგრამ ფიზიკურად აუტანელი. ექიმების გაიდლაინებს რატო ვკითხულობდი ეგ კიდე ცალკე თემაა.
     
  • სამშობიაროში წესით უნდა გასწავლონ კვების სწორი ტექნიკები. ან შეგიძლიათ წინასწარ ნახოთ ამ უკრაინულ არხზე. ძალიან კარგად ხსნიან ბევრ რამეს: Нина Зайченко – всё о грудном вскармливании.
    როცა ბავშვი სწორად არ არის მოჭიდებული (ან ბოთლივით ცდილობს წოვას), ვერ იღებს რძეს ბოლომდე, იღლება, შედეგად უფრო მშიერია და რძეც მცირდება.
     
  • და ბოლოს ყველაზე მთავარი: რაც უფრო ინერვიულებთ, დაისტრესებით, არ დაისვენებთ, ენერგიას არ მოაგროვებთ, არ დაიძინებთ, უფრო შემცირდება რძე და ვერაფერი წამალი მაგას ვერ უშველის.

სხვათაშორის, ადრე, სადღაც აფრიკაში, აკრძალული იყო მოყოლა, თუ როგორ ჩნდება ბავშვი. ზოგს ეგონა პირიდან ამოვიდოდა და თითები ელანდებოდა ყელში. მხოლოდ ბოლო წუთს იგებდნენ ყველაფერს, როცა კარავში შევიდოდნენ. ეგ ალბათ ერთადერთი გამართლებული დეზინფორმაციაა 😀 რომ შიში აეცილებინათ. ყველა სხვა შემთხვევაში ძალიან გვჭირდება ბევრი და კარგი ინფორმაცია. მიკვირს, რომ ქალების ჟურნალები ყვითელი ჰოროსკოპებით არის სავსე როცა თურმე ამდენი სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი სირთულეა გადასალახი. ვითხოვთ საინტერესო და საჭირო ჟურნალებს :)))

ცოტა დამგრუზველი პოსტი გამომივიდა, მაგრამ ამ ყველაფრით სულაც არ გაშინებთ (ვინც ბოლომდე ჩამომყევით :))) ), საერთო ჯამში ძალიან მაგარია ცხადია 🙂

ხატვა ვექტორებით და ყველაზე მოსახერხებელი პროგრამა

ამას წინათ ჩემს ძველ ნახატს გადავაწყდი და ერთი ისტორიის მოყოლა მომინდა.
ადრე, სანამ flat სტილი შემოვიდოდა მოდაში, აღფრთოვანებული ვიყავი ხოლმე მხატვრებით, რომლებიც ძალიან დეტალურად და ოდნავ რეალისტურად ხატავდნენ ვექტორებით. ვცდილობდი მათგან მესწავლა და რადგან წესიერი მხატვარი არა ვარ, ფოტოების ყურებით ვაწყობდი ხოლმე ამ ნახატებს სავარჯიშოდ (ოთხი წელი გასულა უკვე v_v).

cupcake

სიტყვა ვექტორულს იმიტომ ვახსენებ, რომ ეგრე აწყობა რადიკალურად განსხვავდება ნახატის ხელით შექმნისგან. კომპიუტერში ორ განზომილებაში ხატვისთვის ძირითადად რამდენიმე ვარიანტი გვაქვს – ან რასტრული, ან ვექტორული, ან კოდის დაწერა და იმით ხატვა :)) ბოლო არ გვინდა და მოდი მოკლედ ვიტყვი წინა ორის შესახებ:

რასტრულის შემთხვევაში ვიღებთ და სხვადასხვა ფერად ვაფერადებთ სათითაო პიქსელს, აი მაგალითად ფოტოშოპში ფუნჯით როცა ვხატავთ ან რაიმე jpg, png სურათს ვამუშავებთ. ამის გამო, როცა შემდეგ ნახატს ვადიდებთ, ერთი პიქსელის ფერი იწელება სხვადასხვა პიქსელზე. პიქსელის ოთხკუთხედობის გამო, ორი ფერის შეხების ადგილი ძალიან მახინჯდება. დაპატარავების დროსაც გვაქვს საზღვრების პრობლემა.

ვექტორული ხატვის დროს პიქსელებს კი არ ვაფერადებთ, არამედ სასურველი ფორმის გარშემოწერილობას აღვწერთ წირის საშუალებით. ფაქტიურად უხილავ კონტურებს ვავლებთ და ფორმას ფერს ვაძლევთ. ამის შედეგად, რაც არ უნდა გავზარდოთ გარშემოწერილობა, პიქსელები მაგის შესაბამისად გაფერადდება და საზღვრების ხარისხი არ გაფუჭდება.

pen_tool

რასტრული ხატვა შედარებით მარტივია, დროც ნაკლები სჭირდება, და ზოგი ამოცანისთვის სავსებით საკმარისია, მაგრამ თუ არის შემთხვევა, რომ სხვადასხვა ზომით გვჭირდება ილუსტრაცია ხარისხის დაუკარგავად, მაშინ იძულებული ვართ ხოლმე ვექტორულად გავაკეთოთ.

vector_raster

Adobe-ს პროდუქტები ძალიან მაგარია ჩემი აზრით და მეც ძალიან მიყვარს, მაგრამ აზრზე ვერ მოვდიოდი ზოგიერთ ნახატს როგორ აკეთებდნენ მაგ პროგრამებით, აი მაგალითად როგორც ეს ადამიანი ხატავს.

რასაც ეგ აკეთებს ვიდეოში ჩრდილებისთვის ოვალური გრადაციებით (წრიული არა, ოვალური) და ლეველებით, ფოტოშოპში და ილუსტრატორში იყო შეუძლებელი. ახლა მგონი დაამატეს ილუსტრატორში, მაგრამ ჩემთვის ძველებურად მოუხერხებელია მაგის გამოყენება მოკლე დროში. კაი ხანი ვეძებე პროგრამა რაც ვიდეოშია – როგორც ჩანს იყო ეგეთი – Xara Xtreme ლინუქსისთვის. ვინდოუსისთვის არსებობს Xara Photo and Graphic designer

მას შემდეგ შემიყვარდა მისი სიმარტივე და მოსახერხებელი UI. აქაც არის ფენების ცნება.
ასე ვექტორებით ხატვის დროს მაუსიც საკმარისია ჩემი აზრით და დაფა არ არის აუცილებელი.

pearl

მერე იყო კიდევ რამდენიმე ნახატი, მაგრამ ბევრი დრო ვეღარ გამოვნახე მაგ სქილების დასახვეწად:

chocolate

ტექსტურებისთვის და სხვა დამუშავებისთვის ზოგჯერ ბოლოს ისევ ფოტოშოპში გადმომქონდა ხოლმე, მაგალითად ეს დრაკონი…

dragon

ისე, მაგ პერიოდში წარმოდგენა არ მქონდა როგორ წერდნენ პროგრამისტები ასეთ პროგრამებს. მერე მაგისტრატურაზე გავიცანი ერთ-ერთი ძალიან ძალიან მაგარი ლექტორი – გოდერძი ფრუიძე, რომელიც ამ წიგნით გვიკითხავდა კურსს – Computer Graphics and Geometric Modelling: Implementation & Algorithms

მართალია, ჩემი სიზარმაცის და მოუცლელობის შედეგად მხოლოდ ბეზიეს წირები მახსოვს, მაგრამ ზუსტად ეგ ბეზიეს წირების ალგორითმია თურმე, რითიც ვხატავთ ამ ფორმებს.

bezier

რატომ (არ) შესტკივათ ადამიანებს გული ერთმანეთზე

პოსტი პროგრამირებას არ ეხება და ახალიც არაფერი წერია შიგნით : )

გარშემო ახლა ცუდი რაღაცები ხდება. უფრო სწორად, სულ ხდება, უბრალოდ ახლა ჩვენთან ახლოს ხდება. მაგ მნიშვნელოვან თემებზე სხვები დაწერენ, ჩემი ადგილი იქ არ არის, მაგრამ მე მაგის გვერდით მოვლენაზე მინდა დავწვრილმანდე. პარიზის ტრაგედიას ყველაფერთან ერთად ერთი ტალღა მოჰყვა ხალხში, სადაც ერთმანეთს გულგრილობაში ან შერჩევით სამართლიანობაში ადანაშაულებდნენ. არ მივაქცევდი ალბათ ყურადღებას, ჩემი თავიც რომ არ შემენიშნა ‘გულგრილობაში’. პარიზი იქნება, ბეირუთი, ავღანეთი თუ აფრიკაში შიმშილით დახოცილი ბავშვები, ფაქტია, რომ არ მიგვაქვს გულთან საკმარისად. ანუ საკმარისად იმისთვის, რომ რამე შევცვალოთ. რაღა შორს წავიდე, მე თვითონ დისნეის მულტფილმებზე ცხარე ცრემლით ვიტირებ, მაგრამ ბევრი რეალური ამბავი საერთოდ არ ამაღელვებს.

ჰოდა რატომ არის ეს სიახლეები უბრალოდ სიახლეები, ან რატო არ იწვევს არანაირ თანაგრძნობას ჩვენი ისტორიის წიგნი, წინაპრების ომები, სისხლისღვრა და თავგანწირვა, რატომ არის ტიტანიკის ჩაძირვა მშრალი ფაქტი, როცა იგივე სახელის გამოგონილი ფილმი ზოგს ცრემლს მოადენს, თანაც სულ ორი ადამიანის გამო. რამდენად შორს უნდა იყოს შემთხვევა დროს ან მანძილში რომ მნიშვნელობა დაეკარგოს ჩვენთვის? მე, ცხადია, კომპეტენტური არ ვარ მაგ საკითხში, ამიტომ დავუჯერებ ნეირო მეცნიერებს.

მთავარი სიტყვა აქ არის ემპათია, იგივე თანაგრძნობა. ეს თვისება ადამიანებს ხო ევოლუციურად მოგვდევს და გვჭირდება გადარჩენისთვის (ისევე როგორც მაგის მართვა გვჭირდება კრიტიკული სიტუაციების გასამკლავებლად). თანაგრძნობისთვის კი აუცილებლია ერთი რამ – კავშირი. ერთმა ადამიანმა მეორესთან უნდა გააიგივოს თავი, კავშირი უნდა იპოვოს და იგრძნოს რასაც სხვა გრძნობს. ერთ-ერთი გზა არის დაფიქრებით, აღქმით და წარმოდგენით. ან კიდევ შეიძლება ემოციების წაკითხვით. თუ იქნება ეს კავშირი, ის იგრძნობს, რადგან ჩვენში არის შესაბამისი მექანიზმი – შეგვიძლია სხვისი ემოციების, ტკივილის ან სიხარულის ამოცნობა, არის შემთხვევები, როცა ფიზიკურადაც კი განვიცდით იგივეს (სარკული ნეირონების დამსახურებაა ეს თუ სხვა რამის, არ ვიცი, მაგრამ ხო ფაქტია რომ შეგვიძლია). თუ ვინმეს არ შეუძლია, ეს გადახრაა ან დაზიანება, და შესაბამისად ჩნდებიან სოციოპატები ან ფსიქოპატები. ამ ნაკლის გამო ისინი ვერ არჩევენ ემოციებს იმ გზით როგორც ჩვენ და არ აქვთ თანაგრძნობის უნარი – შეუძლიათ მოატყუონ, მოკლან, აწამონ და ვერ მიანიჭებენ ამას მნიშვნელობას.

გადავუხვიე ახლა. იმას ვამბობდი, რომ კავშირი არის აუცილებელი კომპონენტი. როდესაც ახლოს ხარ ტრაგედიის ადგილთან, ან ესაუბრები ადამიანს, ან ფოტოს უყურებ, ან წერილს კითხულობ მისი საყვარელი ადამიანისადმი მიწერილს, მაშინ შენც განიცდი. სამწუხაროდ თუ საბედნიეროდ ახლა მედიას აქვს მაგის ძალაუფლება, რომ ვისთანაც სურს, მასთან დაგვაკავშიროს, გულზე მჯიღი დაგვარტყმევინოს ან აგვამხედროს კიდეც ვინმეს წინააღმდეგ შესაბამისად. მწერალსაც აქვს. ფოტოგრაფსაც აქვს. რეჟისორსაც. პრინციპში დღეს სოციალური ქსელის საშუალებით თითოეულ ჩვენგანს აქვს რაღაც ოდენობით (ყველაზე ნაკლებად კი მე მგონი ამ სიტყვებს აქვს “ოდესმე შენამდეც მოვლენ და მარტო იქნები”, იმიტომ რომ არანაირ ემოციებს არ უკავშირდება).

რატომ იყო პარიზი და არა ბეირუთი? შერჩევითი სამართალი არაფერ შუაშია ჩემი აზრით, უბრალოდ ჩვენი თავები ევროპასთან უფრო გავაიგივეთ. წარმოვიდგინეთ, ერთ ჩვეულებრივ დღეს, კაფეში ან კონცერტზე ჩვენს ახლობელს რომ შეემთხვეს იგივე. მაინცდამაინც კარგად ვერ ვაკავშირებთ თავს ბეირუთთან ან სირიასთან ან თუნდაც აფრიკასთან, სადაც მუდმივად იბრძვიან ადამიანები სიცოცხლისთვის. მე მგონი ასევე დიდად ვერ ვაკავშირებთ უამრავ ქართველთან, რომლებიც ძალიან რთულ გზას გადიან ამ ქვეყანაზე. ვერ ვაკავშირებთ მთის სოფლებთან, სადაც არანაირი პირობები არ არის ცხოვრების. ვერ ვაკავშირებთ ვერც ვაკის სოფლებთან, სადაც მიწას შეჭიდებული ხელები ბერდებიან და მომავალი უკეთესი არ ხდება; ვერც ქართველ ბავშვებთან, რომლებიც ოჯახის სითბოს გარეშე იზრდებიან; ვერც იმ ბავშვებთან, ვინამდეც წიგნი და ინტერნეტი არ მისულა; ვერც მაგალითად უსინათლო ადამიანებთან, რომლებიც დამოუკიდებლად ცხოვრებას ვერ შეძლებენ ჩვენთან; ზოგჯერ ვინმე ღვთისნიერი მოიტანს ჩვენამდე მათ ემოციებს და ჩვენც ვპოულობთ კავშირს. სხვა მხრივ კი ვართ ასე გულგრილები : )

რას ვიზამთ.. არ ვიცი. შეუძლებელია ადამიანმა დაიტიოს ყველას სევდა და მაინც პროდუქტიული დარჩეს. ამიტომ ვცვლით რაც შეგვიძლია. რაც არა, იმის ტვირთად ტარება არ გამოდის..